The Last Ninja Collection + Bonus Games is een release waarbij je eigenlijk meteen twee kanten op kunt. Aan de ene kant is dit een toffe bundel, simpelweg omdat dit soort oude games niet verloren mogen gaan in de geschiedenis. Niet elke klassieker hoeft vandaag nog lekker te spelen om toch belangrijk te zijn. Soms is het al waardevol dat je dit soort titels gewoon op moderne systemen, zoals de Switch, kunt blijven spelen. Aan de andere kant is dit ook een collectie die heel snel duidelijk maakt waarom sommige oude games vooral in herinneringen nog net wat lekkerder spelen dan nu in de praktijk. En dan is de vraag, moet je het dan nu nog spelen?
In deze bundel zitten The Last Ninja, Last Ninja 2, Last Ninja 3 en Ninja Remix, plus bonusgames als International Karate, IK+ en Bangkok Knights. Dat is voor de fans van de Commodore 64 (ik kijk naar jou mam en papa) een mooie selectie. Je krijgt ook meerdere versies van de games, en dat is voor liefhebbers van retro en gamepreservatie gewoon sterk gedaan. Je kunt echt een beetje zien hoe die games per platform verschilden en dat is toch wel gaaf om te zien.
En dan, dan moet je ze nog spelen. En daar komt de eerste harde klap. The Last Ninja-games zijn namelijk niet zomaar oud, ze voelen ook echt oud. Niet op een charmante manier waarbij je zegt, even wennen, maar dan lukt het, nee, het is op een manier waarbij je al snel merkt dat veel dingen gewoon stroef, onduidelijk en frustrerend zijn. De besturing is het grootste struikelblok. Omdat die games destijds gebouwd zijn rond hardware met veel minder knoppen, moest de ontwikkelaar creatief zijn. Daardoor gebruik je richtingen niet alleen om te bewegen, maar ook om acties uit te voeren in combinatie met een knop. In theorie slim. In de praktijk voelt het vandaag vaak omslachtig.
Gewoon iets oppakken kan al lastig zijn. Je moet soms bijna op de pixel goed staan om interactie te krijgen. Draai je net verkeerd, dan loopt je personage achteruit in plaats van dat hij zich omdraait. Probeer je een sprong goed te timen, dan eindig je zomaar in het water of van een klif af. Dat soort momenten gebeuren niet een keer, maar best vaak. En dan merk je heel snel dat The Last Ninja niet moeilijk is op een leuke, ik wil dit echt kunnen, maar eerder op een, waarom werkt dit zo in 2026 (het is een oude game, daarom Sven).
Dat wil niet zeggen dat er niets knaps aan is. Integendeel zelfs. Juist als je er met een historische bril naar kijkt, zie je hoe ambitieus deze games waren. Isometrische actie, puzzels, meerdere wapens, gerichte aanvallen, precieze beweging en een wereld die groter en complexer wilde zijn dan veel andere games uit die tijd. Voor toen was dat indrukwekkend. Alleen voelt veel daarvan in 2026 niet meer als vooruitstrevend, maar vooral als lastig. En dat is eigenlijk het hele verhaal van deze collectie in een zin.
Wat wel helpt, is dat er gelukkig save states aanwezig zijn. Zonder die functie zou dit voor veel spelers echt bijna niet te doen zijn. Juist omdat sommige stukken zo precies zijn en de controls zo eigenwijs aanvoelen, maken die save-opties echt het verschil tussen, nog even dit level proberen en ik zet dit nooit meer aan.
De bonusgames zijn eerlijk gezegd een leukere afwisseling dan ik vooraf dacht. Vooral International Karate en IK+ hebben nog best iets grappigs. Ze voelen super basic vergeleken met moderne fighters, maar daardoor ook directer. Een goed geplaatste hit levert meteen een punt op, en potjes kunnen daardoor echt binnen een paar seconden klaar zijn. Dat geeft die games een lekker snel ritme. Vooral IK+ met drie vechters tegelijk zorgt voor leuke chaos. Verwacht alleen geen diepe fighter met een enorme moveset of bergen variatie, want dat zit hier simpelweg niet in. Ook deze games hebben die typische oude besturing waar je eerst mee moet leren worstelen.
Visueel en qua audio is het allemaal precies wat je ervan verwacht. De verschillende versies laten mooi zien hoe groot het verschil tussen bijvoorbeeld de Commodore 64 en Amiga toen kon zijn. Vooral de muziek doet soms nog verrassend veel. Wie hier nostalgie bij voelt, gaat absoluut een paar keer glimlachen bij het opstarten. Voor nieuwkomers is dat effect natuurlijk minder groot. Dan hou je vooral een collectie over die historisch interessant is, maar niet meteen uitnodigt om uren achter elkaar te spelen.
Waar ik wel wat teleurgesteld over ben, is de extra presentatie rondom de bundel. Juist bij dit soort collecties hoop je op wat meer context. Een digitale art gallery, interviews, behind the scenes materiaal, een kleine documentaire, iets van extra uitleg over waarom deze reeks zo belangrijk was. En dat ontbreekt grotendeels. Je krijgt de games, wat visuele filters en de handleidingen, maar daar blijft het ook wel een beetje bij.
En dat is eigenlijk precies waar The Last Ninja Collection + Bonus Games op uitkomt. Als museumstuk, en als docent geschiedenis om het te bestuderen, is dit een waardevolle bundel. Als pure game ervaring is het een veel moeilijker verhaal. Mensen die met deze games zijn opgegroeid, of echt iets hebben met retro en de geschiedenis van games, gaan hier waarschijnlijk meer uithalen. Voor spelers die gewoon hopen op een leuke ninja-actiegame of een paar oude klassiekers die nog lekker wegspelen, wordt dit waarschijnlijk een taaie zit.